Dirk Steenhaut
Is er leven na Evil Superstars? Wis en zeker. De kleinere hemellichamen flikkeren al verder in de telescoop van Millionaire en Wicona Airbag, terwijl gewezen poolster Mauro zopas zijn eerste soloplaat heeft uitgebracht. Wég waanzin en moeilijkdoenerij: Songs From a Bad Hat houdt netjes het midden tussen overspannen glamrock uit de seventies en mooi gestroomlijnde popliedjes.
Mauro Pawlowski wil voortaan voor iedereen verstaanbaar zijn
Brussel / Eigen berichtgeving
Mauro (né Pawlowski) is van vele markten thuis. Twee jaar geleden maakte hij nog muziek voor een jeugdtheaterstuk van Froe Froe ("Kinderen, dat is een ruig publiek hoor") en momenteel zit hij in de studio met Kris De Bruyne ("Die man schrijft fucking goeie songs, waar ik een krop in de keel van krijg"). Maar de ware aanleiding voor ons gesprek is natuurlijk Songs From a Bad Hat, een popplaat die veel langer op zich liet wachten dan voorzien, omdat Mauro's uitverkoren producer nog een paar verplichtingen had aan Marilyn Manson. "Als de opnamen vroeger begonnen waren, dan was het wellicht een andere cd geworden. Of beter: een variant op wat ik nu heb gedaan."
In de beginperiode van zijn vorige groep, Evil Superstars, was Mauro Pawlowski nog geneigd achter al zijn songs acht andere te verstoppen en op een plaat alle denkbare stijlen tegen elkaar te doen opbotsen. Vandaag verkiest hij resoluut een uitgepuurde vorm boven studentikoze chaos en acht hij het niet langer nodig te bewijzen wat hij allemaal kan. Een teken van maturiteit?
"Mijn liedjes zijn eenvoudiger en conventioneler geworden", geeft hij toe. "Maar dat is geen bewuste keuze. Het is iets dwangmatigs, waar ik niet de minste controle over heb. Vroeger was mijn muziek wel asocialer, terwijl ik nu meer de dialoog met de luisteraar opzoek. Dat heeft, vermoed ik, met leeftijd te maken. Ik ben de dertig voorbij, heb wat meer vat gekregen op mijn diabolische kant, heb andere interesses ontwikkeld. Zoals je weet vallen in popmuziek vorm en inhoud niet te scheiden. Ik voel nu vaker de behoefte alle overtollige ballast van me af te gooien en me alleen nog op het essentiële te concentreren. Dat is nieuw voor mij, maar ik ben niet het type dat tegen wil en dank zijn tienerjaren tracht te rekken.
"Op mijn veertiende wilde ik gitaarheld worden. In songs was ik toen nog niet geïnteresseerd, ik wilde gewoon Jimi Hendrixje spelen. Omdat ik over heel wat technische bagage beschikte, kon ik aan de slag bij balorkesten. Daar heb ik geleerd dat ook in de zogenaamd bespottelijke volkskringen wel eens authentieke poëzie kan ontstaan."
Mauro's optredens worden vaak gekenmerkt door een zekere nonchalance. "Wat je op het podium doet, is al vervlogen nog voor je de laatste noot hebt gespeeld. Een plaat daarentegen heeft iets blijvends. Dat noopt je dus tot enige ernst. Om een goede momentopname te maken, heb je kennis en techniek nodig. De eerste cd's van de Superstars waren nog een vorm van action-painting, maar tegenwoordig streef ik verstaanbaarheid na. Zoiets vergt discipline. Ben ik nu de slaaf van mijn stijl geworden? Wel, beter dat dan de slaaf van mijn imago.
"Natuurlijk wil ik dat mijn werk wordt gehoord: muziek bestaat niet zonder publiek. Ik wil echt wel aan de bak komen, mijn economische situatie verbeteren met mijn kunst. Maar of er nu veel of weinig volk naar je luistert, in beide gevallen heeft het iets... tragisch. Vroeger was ik ook al doelmatig met mijn carrière bezig, hoor. Ik weet heel goed wat ik wil, heb geleerd me met de juiste mensen te omringen. En ja, ik wil het publiek behagen, zij het niet tot elke prijs. Succes leidt tot herhaling, dus daar moet je voor opletten. Als je je gekte en gedrevenheid verliest, dreig je oninteressante muziek te gaan maken. Maar als ik op een podium klim, vind ik wel dat ik iets te bieden moet hebben. Iets dat het alledaagse overstijgt. Er moet elektriciteit in de lucht hangen. Als er niets gebeurt, voel ik mij een bedrieger."
Voor de productie van Songs From a Bad Hat deed Mauro Pawlowski, net als voor Boogie Children R-Us van Evil Superstars, een beroep op de van Barkmarket bekende Amerikaan Dave Sardy. "Ik bewonder hem als artiest en we schieten goed met elkaar op, maar een gezellige picknick levert nog niet per se een goede plaat op. Wel houden we allebei van rauwe klanken en in de studio is Dave met precies dezelfde dingen bezig als ik. Hij kan heel goed het essentiële van het bijkomstige scheiden en verliest zich nooit in details. Het eeuwige gepruts van Steely Dan is aan mij niet besteed: als ik aan een nieuw nummer begin, moet het dezelfde dag nog af zijn. Het is erop of eronder, ja. Maar ik heb het liefst dat de dingen vooruitgaan.
"Dat we in New York opnamen, heeft zeker invloed gehad op de muziek, maar ook weer niet te veel. Muziek maken is voor mij een manier van leven, en of je nu in een schaars verlicht hok in Antwerpen zit, of in Amerika, dat maakt niet zoveel uit. Zodra je ergens lang genoeg bent om je geen toerist meer te wanen, merk je wel dat je op een andere manier naar je songs gaat luisteren en dat je de taal anders aanvoelt. Ik ben zeer beïnvloedbaar en als ik een poosje weg ben uit mijn vertrouwde milieu, beginnen dingen zich aan mij te openbaren. Op een vreemde plek kun je al tot nieuwe inzichten komen, gewoon door naar een opwaaiend gordijn of een ongewone lichtinval te kijken."
Vorig jaar speelde Mauro tijdens De Nachten nog een schitterende akoestische soloset, maar met uitzondering van 'Ballad With One Arm', 'Everybody's Friend' en 'Love Once Again' bleek er voor dat soort materiaal op Songs From A Bad Hat geen plaats te zijn.
"Dat vind ik zelf ook jammer. In de nabije toekomst wil ik met die nummers zeker iets gaan doen, al was het maar omdat ze het nauwst aansluiten bij mijn karakter. Alleen: als je een groep hebt, wil je je amuseren. Dan komt een handvol potige rockriffs goed van pas. (lacht) Maar ik denk er sterk over tijdens de komende optredens een akoestisch halfuurtje in te lassen."
Frustreert het hem niet dat de muziekindustrie zo traag evolueert, dat ze zijn huidige schrijftempo onmogelijk bij kan benen? "Goh, ik wil daar niet te dramatisch over doen. Ik dwing mezelf pragmatisch te blijven, want als je een pact sluit met de duivel, weet je dat je er een prijs voor betaalt. Maar er zijn inderdaad momenten waarop ik wanhopig word en panikeer, omdat ik niet het type artiest ben dat je vast kunt pinnen op zijn tweejaarlijkse release. Wie naar mijn optredens komt kijken, hoort dus een hoop liedjes die op geen enkele plaat staan."
'Ballad With One Arm' is een beklemmende murder ballad, maar als je aandachtig luistert, merk je dat er ook om gelachen mag worden. "Het is een verhalende tekst, waarin ik voortdurend schipper tussen hilarische onzin en romantiek. Tja, ik probeer altijd mijn hele persoonlijkheid in een song te stoppen, hé? Het zou me nogal wat labeur kosten om die relativerende humor uit mijn liedjes weg te houden."
'Let Me Know' gaat over het verschil tussen liefde en lust, met als onderliggende gedachte: het is niet omdat je je tot iemand seksueel aangetrokken voelt, dat je met hem / haar ook kunt leven. "Hmm, het is mijn versie van 'With or Without You' van U2, maar dan burlesker. Ik vind het wel leuk de dingen een beetje te overdrijven. Hoewel, 'Shot of Shame' is dan weer puur autobiografisch. Soms schaam ik me dood als ik onbezorgd op straat kuier en in een flits terugdenk aan wat ik tijdens de fuif van de nacht voordien zoal heb uitgevreten. Als ik tegenwoordig iemand tegenkom, vraag ik meteen zijn of haar telefoonnummer, zodat ik mij achteraf tenminste voor mijn gedrag kan verontschuldigen. Dikwijls slaag ik er namelijk in mij een beetje aan te stellen. (grijnzend) Maar omdat ik in die song niet de zielenpoot wil uithangen, heb ik er veiligheidshalve van die macho gitaarriffs onder gezet.
"Ik weet heel goed dat mijn eigen smaak niet altijd betrouwbaar is en dat ik mijn nummers soms verkeerd inschat, dus heb ik de feedback van anderen nodig. 'Sky Tiger', een heidense gospel vol hindoesymboliek, had ik eigenlijk al weggegooid en prompt werd ik door Sardy en de muzikanten gek verklaard. Op hun aandringen heb ik het, een beetje schoorvoetend, toch maar opgenomen. Achteraf bekeken hadden ze nog gelijk ook."
In een openhartige bui heeft Mauro Pawlowski ooit bekend dat hij soms durft te liegen in interviews. Liegt hij ook wel eens in zijn muziek?
"O, technisch liegen is geen probleem. Ik amuseer me heel graag met flauwekul, maar hoe 'afgedwaald' het eindproduct soms ook mag zijn, het moment van inspiratie, waarop een nieuwe song geboren wordt, is heilig. Het is het moment van de waarheid, daar wordt niet mee geknoeid. Wel gebeurt het dat ik, zeker als ik het gevoel heb me te veel bloot te geven, dingen maskeer. Want ik mag dan een uitbundig type zijn, tegelijk ben ik nogal gereserveerd in de omgang. Mijn idee van romantiek is eigenlijk heel Victoriaans, al heb ik moeite met de vrouwonvriendelijke aspecten van die periode. Maar zoals blijkt uit 'Cover Up', vind ik het proces waarbij je langzaam iets ontsluiert veel erotischer dan expliciete pornografie."
Mauro heeft nooit een geheim gemaakt van zijn belangstelling voor freejazz, atonaliteit en improvisatie. Hij is bijvoorbeeld een fan van Zappa, Beefheart, Marc Ribot en John Zorn. Tegelijk heeft hij echter ook meegespeeld op een plaat van Leopold 3. Is hij van oordeel dat er in de muziek te veel kunstmatige opdelingen worden gemaakt?
"Nee, want opdelingen maken de wereld overzichtelijker. Maar ik geloof wel dat muziek een magische kracht bezit die je dag goed kan maken en niet aan een specifieke vorm gebonden is. Ik voel ze zowel in een banaal popnummer van ELO, als in de klavierstukken van Anton Webern. Magie kun je aantreffen in verschilende gedaanten.
"Laatst werd ik gevraagd als gastprogrammator bij Klara. Dat vond ik wel fijn, omdat ik me eens helemaal kon laten gaan en met al mijn obscure plaatjes kon uitpakken. (grinnikt) Iedere minuut Morton Feldman op de radio is een stap vooruit voor de mensheid, toch? Maar Karel Goeyvaerts is voor mij zeker een even mythische figuur. Die man heeft schitterende muziek gemaakt en in een rechtvaardiger wereld had hij dezelfde status moeten hebben als Hugo Claus in de literatuur. Goeyvaerts heeft zelfs invloed gehad op componisten als Messiaen en Stockhausen, en toch blijkt geen hond hem te kennen."
De jongste jaren maakte Pawlowski deel uit van bands als Kiss My Jazz en Mitsoobishi Jacson. Ook werkte hij mee aan platen van Thou, Bettie Serveert en John Parish. "Dagelijks fantaseer ik over een groep zoals Jane's Addiction, waarin iedereen, dus ook ik, slechts één functie heeft. Ik geniet ervan muziek te maken met anderen, zonder dat ik zelf de eindverantwoordelijkheid draag. Zo'n uitlaatklep heb ik nodig. Anders begin ik me na een poosje heel vreemd te gedragen. Natuurlijk speel ik het liefst met muzikanten die ook mij iets te bieden hebben. Maar soms is het een verademing eens even niet belangrijk te zijn."
De cd Songs From a Bad Hat van Mauro is uit bij PIAS
'Succes leidt tot herhaling, dus daar moet je voor opletten. Als je je gekte en gedrevenheid verliest, dreig je oninteressante muziek te gaan maken'